پنج شنبه ٢٤ آبان ١٣٩٧ |
در بهار آزادی / جای شهدا خالی / فرا رسیدن ایام مبارک دهه فجر و طلوع خورشید استقلال ، آزادی ، جمهوری اسلامی بر همگان مبارک باد.
 


  چاپ        ارسال به دوست

جستاری در عوامل موثر بر بهره وری شرکت مخابرات ایران

زیبنب حسینی _سرعت رشد صنایع و توسعه آن در دهه های اخیر حاکی از آن است که کشورمان در حال گذر از یک اقتصاد نیمه صنعتی به صنعتی است. توجه به تولید و بهره ور بودن آن می تواند ضمن سرعت بخشیدن به رشد و توسعه صنعتی آن را در مسیری صحیح و اصولی هدایت کند.از این رو به آشنایی سازمان ها با مفاهیم بهره وری و راه کارهای افزایش آن تاکید می شود. بنابراین ، می توان گفت در جه توسعه یافتگی صنایع به میزان قابل توجهی به بهره گیری مطلوب و بهینه از منابع و امکانات تولید بستگی دارد. از این رو بهره وری و افزایش مستمر آن در سازمان ها از جایگاه ویژه ای برخوردار است. بررسی ها نشان می دهد که توجه به بهره وری در سازمان های مختلف به شکل های متفاوتی صورت گرفته و می گیرد. البته با توجه به شرایط سازمان ها و سیاست های مدیریتی طبیعی است که به را ههای مختلف و متناسب با وضعیت موجود می بایست اقدام کرد.

شرکت های دولتی از عملکرد خوبی برخوردار نبوده و نیستند، زیرا که کالاها و خدمات تولیدی آن ها با وجود صرف هزینه های زیاد از کیفیت خوبی برخوردار نبوده و در مجموع به خوبی نشان داده اند که واحدها ی ناکارآمدی هستند. همچنین به دلیل تلاش دولت برای ایجاد و یا حفظ اشتغال، این شرکت ها از داشتن نیروی کار اضافی رنج می برند. شرکت های دولتی به دلیل کار کردن در فضای غیررقابتی ، قیمت های پایینی برای محصولات خود بر می گزینند و این باعث زیان های هنگفت مالی می شود. این مساله در وهله اول بودجه دولت و در مرحله بعدی نظام بانکی کشور را تحت فشار قرار می دهد، زیرا تامین مالی زیان شرکت های  دولتی توسط نظام بانکی،هزینه های واسطه گری را افزایش داده و باعث کاهش دسترسی شرکت های خصوصی به این اعتبارات شده و در کل تهدیدی برای ماندگاری نطام تامین مالی محسوب می شود.

در دهه های اخیر با گسترش تحولات جهانی ،رویکرد کشورها برای پیوستن به تغییرات پیش رو، تابع قواعد خاصی شد و به دنبال آن قوانین و ساختار اقتصادی و زیربنایی نیازمند بازنگری گردید، در این میان خصوصی سازی ،آزادسازی و الزامات مربوط به آن به عنوان عام ترین روش در اکثر کشورهای توسعه یافته و در حال توسعه مورد توجه قرار گرفت. مخابرات نیز به عنوان یکی از کلیدی ترین بخش ها که در توسعه زیربنایی کشورها نقش بسزایی برعهده دارد، به عنوان اولین حوزه در روند خصوصی سازی مد نظر برنامه ریزان قرار گرفته است.در کشور ما نیز با احیای مجدد اصل 44 قانون اساسی در پی ابلاغیه مقام معظم رهبری بیش از پیش ضرورت مشارکت مردم در توسعه همه جانبه کشور مطرح گردید تا جایی که درموارد متعددی از بندهای برنامه توسعه چهارم کشور ،لزوم واگذاری فعالیت های تحت پوشش دولت به بخش خصوصی گنجانده شده است.

همانگونه که پیش از این اشاره کردیم حوزه مخابرات به جهت جایگاه ویژه ای که از آن برخوردار است و با توجه به اهمیت سرعت بخشیدن به توسعه آن به عنوان پیشگام خصوصی سازی در کشور،اجرای اصل 44 را در دستور کار خود قرار داد. قطعا در این مسیر آنچه که موفقیت این برنامه را تضمین خواهد کرد همراهی تمام ارکان شرکت مخابرات ایران و شرکت های تابعه وزرات ارتباطات و فناوری اطلاعات به ویژه در حوزه نیروی انسانی است.

اولین گام در ایجاد فضای مشارکت ،آشنایی تمام کارکنان در تمامی سطوح، نسبت به دستاوردهای خصوصی سازی است. اجرای خصوصی سازی در تمام دنیا به جهت یک رخدا نو با واکنش های مختلفی روبرو شد، اما امروزه پس از گذشت سالها ثمرات همراهی، پرهیز از نگرش مقطعی و بهره مندی از چشم انداز بلند نسبت به نتایج آن، فضای امنی را به ویژه برای نیروی انسانی متخصص فراهم کرده است چرا که فراگیر شدن ضرورت توجه به توسعه، به تدریج مردم را برای انجام حرکتی عمومی به سوی سازندگی بسیج می کند.بنابراین در حوزه ITC به جهت تغییرات لحظه به لحظه آن، لزوم نگرش تخصصی و هم چنین ضرورت توسعه سریع آن، آمادگی برای اجرای خصوصی سازی بیش از سایر حوزه ها احساس می شود.

در 10سال گذشته،60درصد رشد اقتصادی ژاپن مرهون افزایش بهره وری و 40درصد نتیجه افزایش و گسترش منابع تولیدی بوده است. بهبود بهره وری مستلزم فرایندی برنامه ریزی شده در طول زمان است که منافع حاصل از آن بعد از گذشت مدت زمان لازم نمایان می شوند،عوامل زیر باید موشکافانه مورد بررسی قرار گیرند و از راه کارهای معرفی شده در راستای بهبود آن ها استفاده می شود.

 

نیروی انسانی

مهم ترین عامل در بهبود بهره وری، بهبود کیفیت نیروی کار است. میل به پیشرفت، کسب مهارت های جدید از طریق آموزش، کسب توانایی انجام کار گروهی از جمله موارد بسیار ضروری است که مدیریت باید از راه های گوناگون چون تشویق و اعطای پاداش، ایجاد فضای کار مناسب و دوستانه، فراهم نمودن امکان آموزش مستمر در کنار کار، به بهبود این موارد کمک کند. بی شک سرمایه گذاری در جهت بهبود کیفیت نیروی کار، بازدهی مناسبی دارد و هزینه های انجام شده جبران می شود.



مدیریت صحیح

اعتماد سازی در فضای کار و روابط انسانی بین مدیر و کارکنان، به کمک ارائه دادن اطلاعات دقیق درباره عملیات سازمان به کارکنان، بررسی مشکلات کارکنان، داشتن جلسات دوستانه و فراهم آوردن فضای مناسب سازمانی در کنار حمایت از کارکنان ضمن حفظ شان و جایگاه مدیریت، مدیر را در دستیابی به بهره وری و تحقق اهداف سازمان کمک می کند.

تکنولوژی

بهبود تکنولوژی یک واحد کالا را با هزینه کمتر، از طریق کاهش قیمت تجهیزات سرمایه ای و کاهش نیاز به نیروی کار امکان پذیر می سازد و این به معنی افزایش بهره وری است. از همین جهت است که کشورهای توسعه یافته و شرکت های چند ملیتی موفق، سالیانه هزینه های هنگفتی را صرف تحقیق و توسعه در جهت دستیابی به تکنولوژی برتر می کنند تا با گسترش بازارهایشان به سودآوری خود بیفزایند.

صرفه جویی ناشی از تولید در مقیاس وسیع

براساس "قانون صرفه جویی های ناشی از مقیاس وسیع" هرچه کارخانه بزرگتر باشد مقدار تولید افزایش می یابد و هزینه متوسط هر واحد کالا کاهش می یابد زیرا هر واحد کالای اضافی فقط قسمتی کوچک از هزینه های ثابت را به خود جذب می کند.کاهش قیمت ها یکی از نتایج تولید انبوه و مهم ترین عامل در افزایش بهره وری است. بنابراین هرچه تولیدات یک سازمان به سمت تولید انبوه پیش رود،خروجی بیشتر خواهد شد و براساس قوانین حاکم بر بهره وری با فرض ثابت ماندن ورودی، بهره وری بیشتری عاید سازمان خواهد شد.

مشارکت

مدیریت مشارکتی پارادیم مسلط مدیریت نوین است که برمبنای همکاری مدیر و کارکنان در راستای رسیدن به هدف های سازمان در یک محیط دوستانه و پرتفاهم قرار دارد. نظرات و طرح های کارکنان به کاراترشدن عملیات سازمان از مجرای صرفه جویی، نوآوری در امور و بهبود مدیریت می انجامد.در طراحی هر سیستمی بویژه سیستم های مدیریتی که در چارچوب آن افراد به صورت یک مجموعه انسان به هم پیوسته و متحد مطرح می شوند، توجه به مفهوم اساسی آنچه که جوهره روح و ذات نظام و فلسفه وجودی را تشکیل می دهد، از اهمیت شایان توجهی برخوردار است. مشارکت در لغت به معنای مشارکت کردن، شرکت دادن و سهیم کردن است. مشارکت مردم به معنای شرکت داوطلبانه و ارادی انسان ها در امور مورد علاقه می باشد. لذا مشارکت نمی تواند از روی اجبار باشد. مشارکت عبارت است از درگیری روحی و احساسی یک فرد در یک وضعیت گروهی که این درگیری شخص را تشویق می کند به هدف های گروهی کمک می کند و در مسئولیت آن ها نیز سهیم باشد. در مشارکت سه نکته حائز اهمیت وجود دارد،


1- شرکت کردن در امور بیشتر جنبه درگیری فکری و روحی دارد و نمی توان آن را صرفا فعالیت جسمی قلمداد کرد. این کلام بدین معناست که وقتی فرد، در امری مشارکت می کند تمامی وجود شخص درگیر می شود و نه مهارت خشک و خالی او. یه عبارت دیگر جنبه روانی مساله بر جنبه جسمانی اش پیشی می گیرد،

2-افراد داوطلبانه در امور شرکت کنند و از مجموع امور سهمی بر عهده گیرند و به هر فردی فرصتی داده شود که از توانایی ها و استعدادهای خود را در جهت تحقق بخشیدن به اهداف و آرمان های خود و گروه اش بهره جوید. ارزش واقعی مشارکت در این است که از خلاقیت و ابتکار همه ، بتوان استفاده کرد.

3-نکته دیگری که در مشارکت و همیاری حائز اهمیت است، وارد شدن افراد در کار گروهی و پذیرش مسئولیت از جانب آنان است. مشارکت سبب پرورش احساس مسئولیت در افراد می شود.

به طور کلی بهره وری یکی از شاخص های اندازه گیری عملکرد در سازمان ها می باشد. لذا همانند تمامی شاخص ها ضروری است تا در سازمان ها به درستی شناخته شده و قضاوت در مورد آن همراه با تجزیه و تحلیل مناسبی صورت گیرد. اگر شاخص بهره وری را نسبت ستاده به داده تعریف کنیم، نگاه کوتاه مدت به آن می تواند خطرآفرین باشد. می توان در کوتاه مدت به سمت تامین منابع ارزان قیمت و بی کیفیت رفت، می توان بسیاری از هزینه های توسعه منابع انسانی را کاهش داد، می توان بسیاری از هزینه ها ی در ظاهر غیر ضروری را کاهش داد و در کوتاه مدت مخرج کسر بهره وری را کوچک کرد تا در طاهر بهره وری افزایش پیدا کند. اما به شاخص های بهره وری باید نگاه جامعی داشت. با توجه به ادبیات الگوهای تعالی سازمانی می توان گفت ، بهره وری در مسیر تعالی سازمانی افزایش پیدا می کند و این امر زمانی اتفاق می افتد که یک سازمان ذی نفعان خود را به درستی شناسایی کرده و نیازهای حال و آینده آن ها را درک و برای پاسخگویی متوازن به آن ها برنامه مناسبی طرح ریزی نماید. البته این طرح ریزی باید تمامی ابعاد سازمان را در برگیرد. به طور کلی،پاسخگویی متوازن به نیازهای ذی نفعان سازمانی ،مهم ترین عامل ارتقای بهره وری در سازمان می باشد. محیط بسیار رقابتی امروز ایجاب می نماید که سازمان ها روز به روز به سمت افزایش بهره وری ، کاهش هزینه ها و افزایش کیفیت کالا و خدمات خود حرکت می نمایند. مدیران در چنین سازمان هایی باید توجه کنند بیش از آنکه بخواهند تقصیر را متوجه کارکنان خود سازند باید تلاش مضاعفی از خود نشان دهند که در راستای اهداف بهبود گرایانه از نیروی انسانی استفاده و بهره وری را افزایش دهند.

منابع:

- امامی میبدی،علی(1378)،"اصول اندازه گیری کارایی و بهره وری "انتشارات مدرسه.

- باقریان، محمد(1384)"تصمیم گیری حککیمانه رویکردی جدید به الگوسازی در مدیریت"، انتشارات عصر اندیشه.



١٢:٢١ - چهارشنبه ٤ بهمن ١٣٩٦    /    عدد : ٩٨١٢٥    /    تعداد نمایش : ٤٩٥


برای این خبر نظری ثبت نشده است
نظر شما
نام :
ايميل : 
*نظرات :
متن تصویر را وارد کنید:
 

خروج




 
بازديدکنندگان امروز : 1594     |    کل بازديدکنندگان :  88931197    |    بازديدکنندگان آنلاين :  14